Starożytni uważali wodę za źródło wszelkiego istnienia. Woda karmi i oczyszcza, dlatego stanowiła niejako źródło boskości. Najstarsza cywilizacja hinduska porównywała samsarę („wędrówka dusz”, idea ponownych narodzin) do świętej rzeki.

Pierwsze kąpieliska indyjskie powstawały około 5000 lat temu. W starożytności, żaden mieszkaniec miasta indyjskiego nie posiadał w swoim domu łazienki, ze względu na kompleksowy system dostarczania wody. Niektóre domostwa posiadały jedynie studnie na terenie swojej posiadłości. Pierwsze i największe kąpielisko powstało z Mohendżo-Daro. Wielka łaźnia publiczna położona była w obrębie miejskiej cytadeli. Składała się z wielu komnat i ośmiu łazienek skupionych wokół basenu. Prawdopodobnie znajdowały się tam prywatne sale do kąpieli i garderoby. Na najkrótszych bokach basenu usytuowane były schody, ułatwiające wejście i wyjście z kąpieliska. Dno zaś było pochyłe i strome. Cytadela uznawana była za religijne i ceremonialne centrum miasta. Starożytne teksty mówią o królewskich łazienkach przepełnionych kurkumą, płatkami róż i miodem, tak bliskimi ze zwyczajami Egipcjan. Kąpiele miały charakter intymny, były nawet przejawem kultu i wyrazem świętości dla starożytnych mieszkańców Indii. Spokojna kąpiel rozluźniała mięśnie, otwierała zatkane pory, dawała ukojenie w bólu i zmęczeniu a także przywracała wilgotność tkankom. Źródłem zdrowia była odpowiednia higiena. Ranek rozpoczynał się od mycia w chłodnej wodzie, która pobudza krążenie, następnie przychodziła pora na ciepły prysznic zakończony znów strumieniem zimnej wody. Wieczorem przychodziła pora na ciepłą, odprężającą po całym dniu kąpiel.
Przed kąpielą ważne było nadmierne wywołanie potu. Starożytni sklasyfikowali aż trzynaście różnych metod w tej dziedzinie, wśród których znajdowały się gorące kamienie umieszczone pod łóżkiem, co wywoływało parę w powietrzu. Pomocne też były masaże i olejki.

Indyjska filozofia masażu

Już w starożytnych Indiach praktykowano techniki masażu, stanowiącego część rytuałów religijnych. Starożytną sztuką uzdrawiania była Ajurveda. Ayur oznaczało życie natomiast veda – wiedzę. Nauka ta praktykowana jest od ponad 5000 lat. Wg filozofii człowiek rodzi się z określoną konstytucją psychofizyczną (dosha), której podstawowymi typami są vata-pitta, pitta-kapha, vata-kapha, vata-pitta-kapha. Ayurveda w medycynie dopuszcza jedynie użycie naturalnych surowców i materiałów. Ta technika masażu stanowiła część programu „Karma Pancha”. Do zabiegów wykorzystywano oleje, napary, zioła, sproszkowane mydło przechowywane w glinianych naczyniach. Ważna jest również atmosfera towarzysząca pielęgnacyjnym zabiegom. Dopełniają ją dźwięki mantry, korzenna woń olejków i naparów ziołowych. Masaż ayurvedyjski pobudza energię w organizmie poprzez połączenie masażu klasycznego i akupresury. W czasach starożytnych z rytuałów ayurvendy mogli korzystać jedynie królowie i książęta (maharadżowie).
Abhyanga
Inaczej mówiąc „namaszczenie”. Azjatycka technika masażu polega na nacieraniu ciała ciepłą oliwką, co pozwala zlikwidować zmęczenie i bezsenność. Od tysiącleci ludzie używali Abhyangi do utrzymania zdrowia, korzyści ze snu i zwiększenia trwałości. Stosowana ona była również na niektóre choroby. Oleje ayurveyjskie posiadają zdolność wzmacniania systemu nerwowego oraz immunologicznego. Masowanie głowy aromatycznymi olejkami było podstawowym rytuałem w Indiach starożytnych.
Ratna Abhyanga
Masaż kamieniami półszlachetnymi miał na celu zrelaksowanie oraz odprężenie ciała i ducha. Likwidował uczucie napięcia i bóle mięśniowe. Uważano, że technika masażu ciepłymi kamieniami sprzyja przepływowi pozytywnej energii.
Shirodhara
Technika masażu jest od zarania dziejów stosowana w bólach głowy i zatok. Polega na masowaniu czoła, tzw. „trzeciego oka” za pomocą strumienia ciepłego oleju sezamowego. Sprzyjała w leczeniu nerwowości, bezsenności a nawet zaburzeń wzroku czy słuchu.
Udvartana
W starożytnych Indiach zabieg ten wykonywano wyłącznie przyszłym żonom Maharadżów. Wierzono, że oczyści on pannę młodą z niepewności i obaw związanych z zamążpójściem.
Stosowane były wszelkiego rodzaju proszki i pasty z ziół zmieszane z olejem ayurvedyjskim. W starożytnych Indiach uważano owoce amla za najlepszy środek przeciw starzeniu się skóry. Do past używano także cassia fistula (tzw. Złocisty deszcz), który działał stymulująco na przemianę kolagenu w skórze i oczyszczał ciało; także jęczmień, w którym zawarty krzem usuwał toksyny z organizmu i poprawiał układ immunologiczny; punarnava i neem, utrzymujące skórę w jak najlepszym stanie. Do dziś najbardziej znanymi składnikami są szafran i drzewo sandałowe.
Chavutti Thirumal
Jest to technika masażu praktykowana w Indiach od czasów starożytnych po dziś dzień. Zrodziła się ze starożytnej sztuki indyjskiej z Kalarippayattu (zawierającego elementy tańca, jogi i ayurvedy, pierwotnie praktykowany w celach leczniczych). Dosłownie mówiąc, jest to masaż wykonywany stopami. Miał na celu złagodzenie bólu kręgosłupa i rozluźnienie mięśni.

Ayurvedyjskie leczenie kolorami

Koloroterapia była znana i praktykowana już przez starożytnych mieszkańców Indii. Uważali oni, że kolory posiadają moc, pobudzają lub uspokajają, przywracają stan równowagi i oddziałują na psychikę człowieka. Za ich pomocą dokonywano uzdrowień i leczono wszelkie choroby człowieka. Każdej barwie przypisywano odpowiednie cechy. Kolor czerwony – barwa miłości, ma pobudzać, przyspieszać krążenie, leczyć choroby krwi i wątroby. Kolor pomarańczowy – wpływał pozytywnie na układ oddechowy, zwalczał bezsenność, pomagał przy epilepsji, astmie oraz osobom o słabym sercu. Kolor żółty – dawał ukojenie w przeziębieniach, działał korzystnie na układ trawienny, stymulował działania narządów tj.: wątroba, trzustka i śledziona. Kolor niebieski – łagodził wszelkie cierpienia, zaś zielony – uspokajał i odprężał. Fiolet stosowany był przy leczeniach blizn, cellulitisu, łagodził objawy bezsenności, napięcia i stresu.

Joga a kąpiele

W starożytnych Indiach joga była powszechnie stosowaną sztuką. Jogini mieszkali w dzikich lasach i dżunglach, korzystając ze strumieni i kąpiąc się w wodospadzie. Do złuszczenia i oczyszczenia naskórka używali błota, zboża, mąki i popiołu. Kąpiele były dla nich okazją do zadumy, medytacji, podróży w głąb siebie, dzięki zastosowaniu ayurvedyjskich ziół podczas mycia ciała. Do najważniejszych roślin należała ashwagandha. Mydła robili z masła kokosowego, oleju palmowego, oliwy z oliwek czy też oleju słonecznikowego.